Moje Kresy. Lata świetności Stanisławowa

Czytaj dalej
Fot. Jerzy Stemplewski, rok 2018
Stanisław S. Nicieja

Moje Kresy. Lata świetności Stanisławowa

Stanisław S. Nicieja

Jednym z najlepszych okresów w dziejach Stanisławowa był przełom wieków XIX i XX. Wtedy postawiono w tym mieście wiele pięknych, secesyjnych budynków. Secesja stanisławowska wyróżniała się fantazyjną ornamentyką, balkonami o kutych i żeliwnych koszach, witrażowymi oknami i płaskorzeźbami o tematyce antycznej na elewacjach budynków.

Fenomen Kudelskich

Architektem, który położył szczególne zasługi dla piękna Stanisławowa, był Jan Tomasz Kudelski (1861-1937). Według jego projektu i pod osobistym nadzorem powstały imponujące secesyjnym wystrojem kamienice, wille i budynki publiczne, m.in. Poczta Główna, Bank Austro-węgierski, Dyrekcja Kolei oraz niezwykle bogata zabudowa słynnej ulicy Sapieżyńskiej, do dzisiaj dumy tego miasta.

W Stanisławowie słynny był też prywatny dom Kudelskch, w którym spotykała się bohema. Bywali tam głośny wówczas poeta Jan Kasprowicz i sataniczny powieściopisarz Stanisław Przybyszewski. Kudelski miał genialnego wnuka – Stefana (1929-2013), który po II wojnie światowej w Szwajcarii zasłynął jako wynalazca profesjonalnego magnetofonu Nagra – od polskiego słowa „nagrać”.

Otrzymał za to doktorat honoris causa Politechniki w Lozannie i w 1959 roku pierwszego technicznego Oscara za utrwalenie na zaprojektowanym przezeń magnetofonie muzyki do słynnego, nagrodzonego Złotą Palmą na festiwalu w Cannes filmu „Czarny Orfeusz” Marcela Camusa. Stefan Kudelski był jednym z najbogatszych Polaków, miał własną fabrykę w Szwajcarii i został zaliczony do pocztu „100 geniuszy szwajcarskich”.

Pozostało jeszcze 91% treści.

Jeżeli chcesz przeczytać ten artykuł, wykup dostęp.

Zaloguj się, by czytać artykuł w całości
  • Prenumerata cyfrowa

    Czytaj ten i wszystkie artykuły w ramach prenumeraty już od 3,69 zł dziennie.

    już od
    3,69
    /dzień
Stanisław S. Nicieja

Polska Press Sp. z o.o. informuje, że wszystkie treści ukazujące się w serwisie podlegają ochronie. Dowiedz się więcej.

Jesteś zainteresowany kupnem treści? Dowiedz się więcej.

© 2000 - 2024 Polska Press Sp. z o.o.